Ngày Quốc tế Quyền của Người tiêu dùng là một sự kiện toàn cầu nhằm nâng cao nhận thức về quyền và nhu cầu của người tiêu dùng. Ngày này được tổ chức từ 15/3/1983 và đưa ra bốn quyền cơ bản của người tiêu dùng: quyền an toàn, quyền được thông báo, quyền lựa chọn và quyền được lắng nghe. Kể từ đó ngày 15/3, Ngày Quốc tế Quyền của Người tiêu dùng thế giới, càng trở nên phổ biến và được tổ chức hàng năm với từng chủ đề cụ thể.
Minh họa: Tất Thắng
Tại Việt Nam, năm 2015, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1035/QĐ-TTg, lấy ngày 15/3 hằng năm là Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam. Theo đó, Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam được tổ chức hằng năm nhằm khẳng định vai trò, vị trí quan trọng của công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng với sự phát triển ổn định, bền vững của xã hội và đất nước. Tuyên truyền, giáo dục, phổ biến pháp luật và các chính sách về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Tạo cơ sở để huy động, tập trung sự quan tâm, hưởng ứng, tham gia của toàn xã hội đối với công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Góp phần xây dựng một môi trường tiêu dùng lành mạnh cho cả người tiêu dùng và các tổ chức, cá nhân kinh doanh hàng hóa, dịch vụ; giữ ổn định và tạo động lực phát triển, đổi mới, sáng tạo cho nền kinh tế đất nước. Nâng cao trách nhiệm, khuyến khích sự hợp tác và phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước, các tổ chức xã hội tham gia bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, các tổ chức, cá nhân kinh doanh hàng hóa, dịch vụ trong việc thực hiện các hoạt động bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng [1].
Năm 2022, Ngày Quốc tế Quyền của Người tiêu dùng trên thế giới mang chủ đề là Tài chính Kỹ thuật số Công bằng. Qua đó nhằm xây dựng kiến thức để hiểu thế nào là Tài chính Kỹ thuật số Công bằng trong thế giới kỹ thuật số và vai trò của các dịch vụ tài chính lấy người tiêu dùng làm trung tâm trong những thách thức toàn cầu. Trước hết, quyền được bảo đảm sự công bằng của người tiêu dùng có nghĩa là mọi người mua các sản phẩm, hàng hóa và dịch vụ khác nhau, đều có quyền có thông tin về chất lượng, độ tinh khiết, giá cả và tiêu chuẩn của các sản phẩm đó đầy đủ và như nhau. Với bối cảnh của khoa học công nghệ hiện đại, những hiểu biết sâu sắc mới về người tiêu dùng và các chiến dịch cho tài chính kỹ thuật số bao trùm, an toàn, dữ liệu được bảo vệ, riêng tư và bền vững là nội dung khác biệt và cấp thiết cần được tìm hiểu. Trong một thị trường đang thay đổi nhanh chóng, công nghệ kỹ thuật số đang định hình lại các khoản thanh toán, cho vay, bảo hiểm và quản lý tài sản ở khắp mọi nơi, trở thành yếu tố thúc đẩy quan trọng đối với người tiêu dùng. Các dịch vụ tài chính kỹ thuật số và công nghệ tài chính đã tạo ra những thay đổi đáng kể trên toàn thế giới.
Dự báo, đến năm 2024, lượng người dùng ngân hàng kỹ thuật số dự kiến sẽ vượt quá 3,6 tỷ người. Ở các nước đang phát triển, tỷ lệ chủ tài khoản gửi và nhận thanh toán kỹ thuật số đã tăng từ 57% năm 2014 lên 70% vào năm 2017. 39% các công ty đang ưu tiên cao việc áp dụng tài chính kỹ thuật số, làm nổi bật nhu cầu trên toàn thế giới về một bối cảnh tài chính sáng tạo hơn. Đặc biệt là trong khủng hoảng bởi đại dịch Covid-19, làm tăng thêm những rủi ro khiến những người tiêu dùng dễ bị tổn thương càng dễ bị tổn thương hơn do kinh tế khó khăn.
Tại tỉnh Tuyên Quang nói riêng, trên cả nước nói chung, ngày 15/3/2022 sẽ có các hoạt động tuyên truyền phù hợp với công tác phòng, chống đại dịch Covid-19 trong tình hình mới. Bên cạnh đó, sẽ nhấn mạnh vào hỗ trợ các doanh nghiệp khôi phục, phát triển các hoạt động kinh doanh, đồng thời đảm bảo sức khỏe cho người tham gia; xây dựng và phát triển thói quen, kỹ năng tiêu dùng phù hợp với tình trạng bình thường mới; trong quá trình tổ chức triển khai các hoạt động, kết hợp, lồng ghép thực hiện các nhiệm vụ.
Năm 2022 sẽ là thời gian quan trọng cho sự thực hiện các chính sách Quốc tế và Quốc gia về nguyên tắc bảo vệ người tiêu dùng tài chính. Để đạt được tài chính kỹ thuật số công bằng cho tất cả mọi người cần một cách tiếp cận toàn cầu, hợp tác và phối hợp. Bản chất phức tạp và phát triển nhanh chóng của các dịch vụ tài chính kỹ thuật số cho thấy sự cần thiết của các phương pháp tiếp cận sáng tạo cũng như các sản phẩm và dịch vụ tài chính kỹ thuật số tập trung vào việc bảo vệ và bảo đảm quyền cho người tiêu dùng.
[1]. Thủ tướng Chính phủ, Quyết định số 1035/QĐ-TTg, về Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam, 15/10/2015.
Đỗ Hồng Thanh