Đổi mới hoạt động của cơ quan dân cử từ thực tiễn đời sống Nhân dân

Những năm qua, dưới sự lãnh đạo của Tỉnh ủy, sự phối hợp chặt chẽ giữa Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh và các cơ quan liên quan, hoạt động của HĐND các cấp trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang có nhiều chuyển biến tích cực, từng bước nâng cao chất lượng, hiệu quả theo hướng thực chất, lấy người dân làm trung tâm phục vụ. Điểm nổi bật là hoạt động tiếp xúc cử tri ngày càng đổi mới cả về nội dung và hình thức. Bên cạnh các cuộc tiếp xúc cử tri trước và sau kỳ họp, nhiều cuộc tiếp xúc cử tri theo chuyên đề, tiếp xúc theo lĩnh vực, nhóm đối tượng được tổ chức, tạo điều kiện để cử tri phản ánh tâm tư, nguyện vọng, những vấn đề phát sinh từ thực tiễn đời sống. Nhiệm kỳ 2021 - 2026, HĐND tỉnh đã tổ chức 566 điểm tiếp xúc cử tri, tiếp nhận và chuyển 7.331 kiến nghị đến các cơ quan có thẩm quyền xem xét, giải quyết; nhiều kiến nghị chính đáng của cử tri đã được tiếp thu, xử lý góp phần tháo gỡ khó khăn trong quản lý nhà nước, giải quyết những vấn đề bức xúc của người dân, từ đó củng cố niềm tin của Nhân dân đối với cấp ủy, chính quyền và cơ quan dân cử.

Hoạt động giám sát cũng được đổi mới theo hướng lựa chọn đúng và trúng những vấn đề cử tri quan tâm. Không chỉ dừng lại ở việc ban hành kết luận, HĐND tỉnh chú trọng theo dõi kết quả thực hiện sau giám sát, tăng cường chất vấn, giải trình, yêu cầu làm rõ trách nhiệm của cơ quan, đơn vị và người đứng đầu. Nhiều tồn tại kéo dài trong quản lý đất đai, đầu tư công, thực hiện chính sách an sinh xã hội, chương trình mục tiêu quốc gia... đã được kiến nghị khắc phục, tạo chuyển biến rõ nét trong tổ chức thực hiện. Thực tiễn đó cho thấy, hiệu quả hoạt động của cơ quan dân cử không chỉ được đánh giá bằng số lượng các cuộc tiếp xúc cử tri hay giám sát mà quan trọng là mức độ hài lòng của Nhân dân, sự chuyển biến trong giải quyết các vấn đề phát sinh ngay từ cơ sở và trách nhiệm giải trình của các cơ quan nhà nước.

Đồng chí Trần Mạnh Lợi, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy tiếp xúc cử tri tại xã Yên Nguyên.

Tiếp tục phát huy vai trò dân vận của cơ quan dân cử trong giai đoạn mới

Đại hội XIV của Đảng và việc triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đặt ra yêu cầu mới đối với hoạt động của HĐND các cấp. Sau hợp nhất tỉnh, địa bàn quản lý rộng hơn, quy mô dân số lớn hơn, nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội ngày càng toàn diện, trong khi yêu cầu của Nhân dân đối với chất lượng phục vụ của chính quyền ngày càng cao. Trong bối cảnh đó, đổi mới hoạt động của cơ quan dân cử cần bắt đầu từ việc tiếp tục phát huy dân chủ, tăng cường đối thoại, lắng nghe ý kiến Nhân dân. Tiếp xúc cử tri không chỉ là hoạt động theo luật định mà phải trở thành diễn đàn để đại biểu gần dân hơn, hiểu dân hơn, kịp thời nắm bắt những vấn đề mới nảy sinh trong thực tiễn. Cùng với các cuộc tiếp xúc cử tri định kỳ, cần mở rộng các hình thức tiếp xúc cử tri theo chuyên đề, lĩnh vực, nhóm đối tượng; kết hợp giữa tiếp xúc cử tri trực tiếp với ứng dụng công nghệ số để tạo điều kiện thuận lợi cho cử tri tham gia đóng góp ý kiến.

Đổi mới hoạt động giám sát cũng cần chuyển mạnh từ "giám sát quá trình" sang "giám sát kết quả". Điều cử tri mong muốn không chỉ được lắng nghe mà còn là những vấn đề mình phản ánh được giải quyết dứt điểm. Vì vậy, những kiến nghị tồn đọng kéo dài, liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của Nhân dân cần được đưa vào chương trình giám sát chuyên đề hoặc nội dung chất vấn tại các kỳ họp HĐND; tăng cường theo dõi, đôn đốc đến khi có kết quả cụ thể. Cùng với đó, cần đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động của cơ quan dân cử; việc xây dựng cơ sở dữ liệu số về kiến nghị của cử tri, số hóa quy trình tiếp nhận, chuyển, theo dõi và giám sát việc giải quyết sẽ giúp nâng cao hiệu quả quản lý, rút ngắn thời gian xử lý, tạo điều kiện để cử tri theo dõi, giám sát kết quả giải quyết các kiến nghị của mình một cách công khai, minh bạch.

Đồng thời, cần tiếp tục nâng cao trách nhiệm giải trình của các cơ quan hành chính và người đứng đầu. Giải quyết kiến nghị của cử tri không phải là trách nhiệm riêng của HĐND mà là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị. Việc tăng cường phối hợp giữa Đoàn đại biểu Quốc hội, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ  và các tổ chức chính trị - xã hội sẽ góp phần nâng cao chất lượng tiếp nhận, xử lý thông tin, bảo đảm các kiến nghị chính đáng của Nhân dân được giải quyết kịp thời, đúng thẩm quyền và hiệu quả. Việc đổi mới trong hoạt động của cơ quan dân cử đều hướng đến mục tiêu cao nhất là phục vụ Nhân dân. Khi tiếng nói của cử tri được lắng nghe, khi kiến nghị của Nhân dân được giải quyết thực chất và khi hoạt động giám sát tạo ra chuyển biến rõ rệt trong quản lý nhà nước, lúc đó vai trò dân vận của cơ quan dân cử được phát huy đầy đủ nhất.

HĐND xã Pà Vầy Sủ tiếp xúc cử tri tại thôn Lùng Vai, Nàn Lũng, Cốc Pú, Lũng Sán, La Chí Chải, Nàn Ma, Nàn Lý

Đối với tỉnh Tuyên Quang, phát huy vai trò dân vận của HĐND các cấp không chỉ góp phần nâng cao chất lượng hoạt động của cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương mà còn tạo nền tảng quan trọng để xây dựng chính quyền địa phương thực sự gần dân, sát dân, vì Nhân dân phục vụ; củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và hệ thống chính trị đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn mới.

Đỗ Hiền