Ảnh minh hoạ. Nguồn Internet.

Ngoài yếu tố khách quan do dịch bệnh diễn biến phức tạp khiến người lao động phải nghỉ việc, doanh nghiệp dừng hoạt động kéo theo mục tiêu mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội khó khăn, thì chính sách bảo hiểm xã hội bắt buộc hiện hành đang bỏ sót một số nhóm đối tượng có nhu cầu và có khả năng nhưng chưa được luật hóa để tham gia, như: Chủ hộ kinh doanh cá thể; người quản lý doanh nghiệp; người quản lý điều hành hợp tác xã không hưởng tiền lương...

Theo Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, mục tiêu đến năm 2030 có khoảng 60% lực lượng lao động trong độ tuổi tham gia bảo hiểm xã hội là một thách thức rất lớn, nếu không có những giải pháp căn bản về cả chính sách và công tác tổ chức thực hiện. Chính vì thế, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đã chủ trì xây dựng dự án Luật Bảo hiểm xã hội (sửa đổi), nhằm có thêm nhiều giải pháp hấp dẫn để tăng đối tượng tham gia và giữ chân người lao động ở lại với hệ thống bảo hiểm xã hội, như: Bổ sung đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với một số nhóm đối tượng có điều kiện và khả năng (chủ hộ kinh doanh cá thể, người quản lý doanh nghiệp, người quản lý điều hành hợp tác xã không hưởng tiền lương); lao động nữ tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện khi sinh con được hưởng trợ cấp 2 triệu đồng cho một con mới sinh, Nhà nước tăng mức hỗ trợ từ 10% lên 30% mức đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện tính trên thu nhập tháng bằng mức chuẩn nghèo khu vực nông thôn...

Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội cũng đề xuất giảm thời gian đóng bảo hiểm xã hội tối thiểu để hưởng lương hưu từ 20 năm xuống còn 15 năm và coi đây là cách để thu hút người lao động, nhất là người lao động ở khu vực phi chính thức tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện.

Ông Lê Đình Quảng, Phó Trưởng ban Quan hệ lao động, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam cho rằng, chủ trương giảm thời gian tham gia bảo hiểm xã hội để được hưởng chế độ hưu trí là cần thiết. Bởi với số năm tham gia bảo hiểm xã hội là 20 năm thì hầu hết người lao động đều cho là khá cao. Tuy nhiên, khi giảm năm đóng mà mức hưởng tương ứng quá thấp thì sẽ không bảo đảm mức sống tối thiểu cho người về hưu. Giải quyết vấn đề này cần nhìn trong bối cảnh tổng thể và nghiên cứu nhiều giải pháp đi kèm để làm sao khi giảm thời gian đóng nhưng người về hưu vẫn được hưởng mức lương hưu bảo đảm cuộc sống tối thiểu.

Trao đổi về vấn đề mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm, luật gia Lê Quang Vững cho rằng, nếu thực hiện theo hướng trên đồng nghĩa chúng ta đang từng bước tiếp cận với phương thức linh hoạt trong chính sách hưu trí như nhiều quốc gia khác và làm cho Luật Bảo hiểm xã hội dễ đi vào đời sống một cách sâu rộng hơn. Song vẫn cần có thêm các chính sách khuyến khích khác, có thể tham khảo cách làm của một số nước trong khu vực như Thái Lan áp dụng hệ thống đồng đóng góp, trong đó người lao động đóng một phần và Chính phủ hỗ trợ một phần...

Được biết, tại phiên họp thẩm định dự án Luật Bảo hiểm xã hội (sửa đổi) do Bộ Tư pháp tổ chức, nhiều ý kiến đánh giá cao việc chuẩn bị dự án Luật Bảo hiểm xã hội (sửa đổi). Giải pháp giảm thời gian tham gia bảo hiểm xã hội để được hưởng chế độ hưu trí sẽ góp phần thúc đẩy gia tăng số lượng người sau độ tuổi nghỉ hưu được hưởng lương hưu. Tuy nhiên, theo Bộ Tư pháp, chính sách này, cơ quan chủ trì soạn thảo cần đánh giá kỹ các tác động, nhất là tác động về kinh tế - xã hội; đồng thời, cần làm rõ tỷ lệ lương hưu tương ứng như thế nào với thời gian đã giảm dần, tức là giữ nguyên mức hưởng 45% như hiện hành hay giảm xuống tỷ lệ nào mà vẫn bảo đảm được điều kiện sống cho người lao động.

Theo Hà Phong - Lý Thị Mai/hanoimoi.com.vn