Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, hội nhập quốc tế không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu tất yếu đối với sự phát triển của mỗi địa phương. Nếu trước đây đối ngoại chủ yếu được nhìn nhận ở góc độ giao lưu, thiết lập quan hệ thì hiện nay vai trò ấy đã được mở rộng hơn rất nhiều: Đối ngoại trở thành kênh quan trọng để thu hút nguồn lực, tiếp cận tri thức, mở rộng thị trường và tạo dư địa phát triển mới.
Với Tuyên Quang, nhất là sau khi mở rộng không gian phát triển, công tác đối ngoại đang cho thấy vai trò ngày càng rõ nét như một động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn mới. Sự thay đổi này không diễn ra một cách ngẫu nhiên mà xuất phát từ cách tiếp cận mới trong triển khai nhiệm vụ đối ngoại. Thay vì chỉ tập trung vào hoạt động giao lưu mang tính hình thức, tỉnh đã chuyển mạnh sang tư duy “đối ngoại phục vụ phát triển”, lấy ngoại giao kinh tế làm trọng tâm, ngoại giao văn hóa làm nền tảng và hội nhập quốc tế là hướng đi xuyên suốt. Chính sự thay đổi trong tư duy ấy đã tạo nên những kết quả rõ rệt cả về quy mô lẫn chiều sâu của hoạt động đối ngoại của tỉnh.

Đoàn đại biểu Chính quyền nhân dân châu Văn Sơn, tỉnh Vân Nam (Trung Quốc) thăm và làm việc tại tỉnh Tuyên Quang
Từ năm 2023 đến tháng 5/2026, tỉnh đã tổ chức 209 đoàn công tác với 1.748 lượt cán bộ đi làm việc, học tập, xúc tiến đầu tư và trao đổi kinh nghiệm ở nước ngoài; đồng thời đón tiếp 582 đoàn với 4.429 lượt khách quốc tế đến khảo sát, làm việc và triển khai các chương trình hợp tác. Điều đáng chú ý không nằm ở số lượng các đoàn công tác, mà ở hiệu quả thực chất mà những hoạt động này mang lại. Mỗi chuyến đi, mỗi cuộc gặp gỡ hay mỗi hội nghị quốc tế đều không chỉ dừng ở trao đổi thông tin mà đang từng bước chuyển hóa thành cơ hội hợp tác cụ thể, tạo cầu nối giữa địa phương với các đối tác quốc tế.

Công ty TNHH Korea Bag sản xuất bao bì xuất khẩu tại Cụm công nghiệp Phúc Ứng, Sơn Dương
Từ những kết nối ấy, ngoại giao kinh tế đã từng bước tạo ra những chuyển biến tích cực cho địa phương. Hoạt động xúc tiến đầu tư tiếp tục được đẩy mạnh, môi trường đầu tư kinh doanh ngày càng được cải thiện. Đến tháng 5/2026, toàn tỉnh có 829 dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư với tổng vốn đăng ký trên 142 nghìn tỷ đồng; trong đó có 26 dự án FDI với tổng vốn đăng ký hơn 288 triệu USD. Riêng năm 2025, địa phương thu hút thêm 3 dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài với tổng vốn hơn 144 triệu USD. Những con số này cho thấy các hoạt động đối ngoại đã và đang góp phần chuyển hóa tiềm năng thành nguồn lực phát triển cụ thể, tạo thêm việc làm, thúc đẩy công nghiệp và nâng cao năng lực sản xuất của địa phương.
Không chỉ dừng lại ở thu hút đầu tư, hiệu quả của đối ngoại còn được thể hiện rõ trong việc vận động nguồn lực phục vụ phát triển bền vững. Từ năm 2023 đến tháng 5/2026, tỉnh đã tiếp nhận và triển khai 262 chương trình, dự án viện trợ nước ngoài với tổng kinh phí cam kết đạt trên 32,4 triệu USD. Đây là nguồn lực có ý nghĩa quan trọng trong phát triển hạ tầng, giáo dục, y tế, giảm nghèo và bảo đảm an sinh xã hội, đặc biệt tại những khu vực còn nhiều khó khăn.

Tuyên Quang xuất khẩu các mặt hàng nông sản sang thị trường Nhật Bản
Nếu ngoại giao kinh tế tạo ra nguồn lực phát triển thì ngoại giao văn hóa lại góp phần tạo dựng hình ảnh và sức hấp dẫn cho địa phương. Những năm gần đây, tỉnh đã đẩy mạnh quảng bá hình ảnh theo hướng hiện đại, gắn với chuyển đổi số và khai thác hiệu quả giá trị văn hóa bản địa. Kết quả là lượng khách du lịch đến Tuyên Quang liên tục tăng trưởng qua từng năm. Năm 2025, tỉnh đón trên 3,9 triệu lượt khách với doanh thu du lịch đạt hơn 10.633 tỷ đồng; trong đó có hơn 546 nghìn lượt khách quốc tế. Chỉ trong 5 tháng đầu năm 2026, địa phương tiếp tục đón gần 1,8 triệu lượt khách, doanh thu đạt khoảng 5.003 tỷ đồng. Đằng sau những con số tăng trưởng ấy là sự lan tỏa ngày càng mạnh mẽ của hình ảnh Tuyên Quang trên bản đồ du lịch trong nước và quốc tế.
Điều đáng ghi nhận hơn cả là những kết quả đạt được không chỉ mang ý nghĩa trước mắt mà còn mở ra nền tảng phát triển dài hạn. Với vị trí chiến lược là tỉnh biên giới có đường biên dài hơn 277 km tiếp giáp với nước bạn Trung Quốc, cùng hệ thống cửa khẩu và mạng lưới hợp tác ngày càng mở rộng, Tuyên Quang đang sở hữu nhiều lợi thế để phát triển kinh tế cửa khẩu, logistics, thương mại biên giới và du lịch quốc tế. Tuy nhiên, để tận dụng hiệu quả các cơ hội này, tỉnh cần tiếp tục đổi mới tư duy đối ngoại theo hướng chủ động, linh hoạt, sáng tạo; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực làm công tác đối ngoại; tăng cường chuyển đổi số và mở rộng mạng lưới hợp tác quốc tế.
Trước hết, tỉnh xác định tiếp tục đổi mới tư duy đối ngoại theo hướng chủ động, linh hoạt và thực chất hơn, bảo đảm mọi hoạt động đối ngoại đều gắn trực tiếp với yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Các hoạt động hợp tác quốc tế cần được lựa chọn có trọng tâm, trọng điểm, hướng đến các lĩnh vực có tiềm năng và lợi thế như công nghiệp chế biến, nông nghiệp công nghệ cao, du lịch, chuyển đổi số, kinh tế xanh và phát triển bền vững.
Cùng với đó, đẩy mạnh hơn nữa công tác xúc tiến đầu tư, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh cấp tỉnh và tạo điều kiện thuận lợi để thu hút các nhà đầu tư chiến lược. Việc chủ động mở rộng mạng lưới đối tác quốc tế, tranh thủ hiệu quả các nguồn vốn ODA, viện trợ phi chính phủ nước ngoài và các nguồn lực hợp tác phát triển sẽ tiếp tục là yếu tố quan trọng góp phần tạo nguồn lực cho tăng trưởng.
Bên cạnh phát triển kinh tế, cần chú trọng phát huy vai trò của ngoại giao văn hóa và thông tin đối ngoại trong quảng bá hình ảnh địa phương. Việc đẩy mạnh chuyển đổi số, khai thác hiệu quả các nền tảng truyền thông đa phương tiện, xây dựng thương hiệu địa phương gắn với các giá trị văn hóa đặc sắc, tiềm năng du lịch và bản sắc con người Tuyên Quang sẽ góp phần nâng cao sức lan tỏa, tạo sức hút đối với bạn bè và đối tác quốc tế.
Đồng thời, tiếp tục quan tâm xây dựng đội ngũ cán bộ làm công tác đối ngoại có bản lĩnh chính trị, chuyên môn sâu, năng lực hội nhập và khả năng thích ứng với yêu cầu trong tình hình mới; tăng cường cơ chế phối hợp giữa các cấp, các ngành nhằm nâng cao hiệu quả triển khai các hoạt động đối ngoại, bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ và hiệu quả trong thực hiện nhiệm vụ.
Thực tiễn đã chứng minh rằng, trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay, địa phương nào biết tận dụng tốt nguồn lực bên ngoài, mở rộng quan hệ hợp tác quốc tế và chủ động hội nhập sẽ tạo ra những bước phát triển mạnh mẽ và bền vững. Đối với Tuyên Quang, đối ngoại không chỉ là nhiệm vụ chính trị mà đang trở thành động lực phát triển, góp phần tạo dựng vị thế mới và mở ra những triển vọng phát triển dài hạn cho địa phương trong giai đoạn mới.
Dương Thắm