Tháo gỡ "nút thắt" tâm lý, đáp ứng đòi hỏi bức thiết từ thực tiễn

Trong tiến trình phát triển và đổi mới đất nước, bên cạnh những tấm gương cán bộ năng động, sáng tạo, thực tiễn công vụ thời gian qua cũng ghi nhận không ít khó khăn, thách thức do hệ thống quy định pháp luật đôi lúc còn chồng chéo, chưa theo kịp biến động kinh tế - xã hội. Thực tế đó dẫn tới tâm lý băn khoăn, cầu an, đùn đẩy trách nhiệm hoặc sợ bị quy kết khi xảy ra rủi ro ở một bộ phận cán bộ.

Cơ chế bảo vệ minh định giúp đội ngũ cán bộ cơ sở mạnh dạn đổi mới phương pháp làm việc, tận tâm phục vụ Nhân dân

Quy định số 20-QĐ/TW ban hành nhằm khắc phục triệt để điểm nghẽn ấy; đây là bước hoàn thiện thể chế đặc biệt quan trọng, xác lập sự liên thông, chặt chẽ giữa kỷ luật Đảng và pháp luật của Nhà nước. Quy định khẳng định thông điệp nhất quán: Đảng luôn trân trọng, tạo điều kiện tối đa cho sự sáng tạo, lấy hiệu quả phụng sự Tổ quốc và Nhân dân làm thước đo cao nhất.

Những trụ cột cốt lõi: Tôn vinh xứng đáng, bảo vệ phân minh

Quy định số 220-QĐ/TW gồm 6 chương, 20 điều kèm theo 4 phụ lục nghiệp vụ, đã chuyển tải những nội dung rất mới, vừa nhân văn, vừa kỷ cương, khoa học:  (1) Xác lập ranh giới rõ ràng giữa rủi ro khách quan và vi phạm cố ý: Quy định đặt ra nguyên tắc bất di bất dịch: đánh giá cán bộ phải đặt trong bối cảnh lịch sử cụ thể, dựa trên động cơ trong sáng, mục tiêu vì sự nghiệp chung, mức độ kiểm soát rủi ro chứ không đánh giá phiến diện, không lấy hậu quả làm căn cứ duy nhất để quy kết kỷ luật. (2) Phân định 4 cấp độ đổi mới sáng tạo: Gồm đột phá khâu thực thi (tháo gỡ vướng mắc quản lý, ứng dụng công nghệ); đột phá thể chế (đề xuất chính sách mới hoặc cách làm khác quy định khi thực tiễn xuất hiện khoảng trống); mô hình thí điểm và không gian thử nghiệm có kiểm soát (Sandbox) dành cho các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro cao, công nghệ mới. (3) Quy trình thẩm định công khai, gắn trách nhiệm đồng hành: Quy định phân định rõ thẩm quyền phê duyệt từ người đứng đầu cơ quan, cấp ủy cơ sở đến Ban Thường vụ Tỉnh ủy và cấp Trung ương; đặc biệt, thiết chế Hội đồng Tư vấn, giám sát thực thi và quản trị rủi ro được thành lập với sự tham gia của các chuyên gia, ngành chức năng, nội chính, tư pháp để cùng giám sát, san sẻ rủi ro pháp lý với người đề xuất. (4) Chính sách trọng dụng thực chất và phục hồi danh dự kịp thời: Cán bộ có đề xuất xuất sắc, đem lại kết quả cụ thể sẽ được ưu tiên khen thưởng cấp Nhà nước, bố trí ngạch cao hơn, nâng lương trước thời hạn, ưu tiên bổ nhiệm vượt bậc và quy hoạch cấp chiến lược; cán bộ bị kiểm tra, thanh tra hoặc khiếu nại sai lệch vẫn được giữ nguyên vị trí công tác, nếu bị xử lý oan sai sẽ được cấp ủy chỉ đạo khôi phục toàn diện về vị trí, uy tín, chính sách trong thời hạn không quá 30 ngày làm việc. (5) Ràng buộc kỷ cương, ngăn ngừa lợi dụng: Quy định nghiêm cấm việc nhân danh “đổi mới” để cố ý làm trái, tham nhũng, trục lợi chính sách, tạo lợi ích nhóm; đồng thời, văn bản định danh rõ chế tài xử lý người đứng đầu, cơ quan chậm trễ, đùn đẩy, không xem xét đề xuất hoặc không thực hiện trách nhiệm bảo vệ cấp dưới.

Tạo động lực lan tỏa trên các lĩnh vực của đời sống xã hội

Quy định đi vào thực tế sẽ mở đường cho sự bứt phá trên nhiều phương diện: (1) Về phát triển kinh tế và quản trị nguồn lực: Giải tỏa những “điểm nghẽn” dai dẳng trong quản lý đất đai, thủ tục giải ngân vốn đầu tư công, giải phóng mặt bằng, đấu thầu dự án và quản lý tài sản công; doanh nghiệp và nhà đầu tư sẽ được hưởng lợi trực tiếp từ môi trường pháp lý minh bạch, thủ tục giải quyết nhanh gọn khi bộ máy công quyền dám quyết, dám làm. (2) Về chuyển đổi số và phục vụ Nhân dân: Khuyến khích cán bộ dấn thân vào các lĩnh vực mới như kinh tế xanh, chuyển đổi số, đổi mới công tác an sinh xã hội, mang lại dịch vụ công thuận tiện, phục vụ tốt hơn quyền lợi chính đáng của người dân từ thành thị đến vùng sâu, vùng xa. (3) Về công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị: Giúp thay đổi căn bản tư duy và lề lối làm việc, xây dựng văn hóa công vụ dám chịu trách nhiệm trước Đảng, trước Nhân dân; đây cũng là công cụ hữu hiệu để cấp ủy sàng lọc đội ngũ, phân định rõ người có năng lực cống hiến với những cá nhân làm việc cầm chừng, quan liêu, né việc.

Khơi thông các “điểm nghẽn” về đất đai, đầu tư công đòi hỏi tinh thần chủ động tháo gỡ vướng mắc gắn với cơ chế đồng hành quản trị rủi ro của cấp ủy.

Quy định số 220-QĐ/TW của Ban Bí thư là dấu mốc quan trọng trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, tạo hành lang vững chắc để phân định rạch ròi: Khen thưởng, trọng dụng người dám làm, làm được việc; bảo vệ người gặp rủi ro khách quan vì lợi ích chung; đồng thời kiên quyết xử lý người né tránh, đùn đẩy hoặc lợi dụng danh nghĩa đổi mới để mưu cầu lợi ích nhóm. Với điểm tựa vững chắc này, mọi trăn trở, băn khoăn về ranh giới an toàn pháp lý đã được giải tỏa bằng những điều khoản công khai, minh bạch, nhân văn; cơ chế bảo vệ của Đảng ra đời không phải để dung túng cho sự tùy tiện, mà chính là bệ đỡ vững chãi nâng cánh cho những ý tưởng đột phá, khơi dậy tinh thần dấn thân, lấy sự hài lòng, ấm no của Nhân dân và sự phát triển bền vững của quê hương, đất nước làm thước đo cao nhất của sự cống hiến.

Lê Hải - Ban Tuyên giáo Tỉnh uỷ